Op deze pagina:

• Wat is een ei
• Soorten eieren
• Huisvesting
• Voeding
• Keurmerken
• Ei & cholesterol
• Wie was er eerst?
• Tenslotte

WAT IS EEN EI

Illustratie: Exploratorium.edu

Het kippenei mag beschouwd worden als een hygiënisch en origineel verpakt, zeer gezond voedingsmiddel. Dat dit toevallig ook voor de mens geldt is natuurlijk meegenomen. Het is echter duidelijk dat de inhoud allereerst bedoeld is om het embryo alles te verschaffen wat het nodig heeft om zich te kunnen ontwikkelen tot een gezond kuiken.
Globaal bestaat een ei uit: kalkschaal, schaalvliezen, eiwit, dooier en kiemschijf. Bij het leggen is de inhoud binnen de schaal gevuld. Door het afkoelen krimpt de inhoud meer dan de schaal. Daardoor ontstaat er aan de stompe kant van het ei (waar de meeste poriën zitten) een luchtkamer. Om de dooier in positie te houden is hij opgehangen aan een tweetal hagelsnoeren. De dooier is in feite de eicel, welke bij zoogdieren microscopisch klein is: de enorme omvang ontstaat door de grote hoeveelheid reservevoedsel die in de eicel is opgeslagen. Ruwweg bestaat een kippenei uit 6 ( gewichts) delen eiwit, 3 delen dooier en 1 deel schaal. In een ei zitten alle voedingsstoffen voor de ontwikkeling tot kuikentje.

bron: pluimveemuseum

WELKE SOORTEN KIPPENEIEREN ZIJN ER?

Wie in een gemiddelde het schap met eieren bekijkt, heeft een keuze uit een groot aantal soorten. Naast de grootte van het ei (uitgedrukt in letters: S, M, L en XL) zijn huisvesting en voeding bepalend.

HUISVESTING

De verschillende huisvestingsvormen in Nederland in 1999:

Kooi (77,2 %)
Scharrel (13,4 %)
Vrije uitloop (9,0 %)
Volière (0,4 %) (valt per 01/01/2002 onder scharrel)

De EU normen voor kippeneieren kennen vijf verschillende soorten huisvesting: vrije uitloop extensief, intensieve uitloop, scharrel-, volière- en kooi- of batterijhuisvesting.

Deze vijf vormen worden in twee categorieën verdeeld. Tot de vrije uitloop behoren die systemen waarbij de kippen vrij naar buiten kunnen gaan, dus de vrije uitloop extensief en de intensieve uitloop. Intensieve kippenhouderij heet het houden van kippen in gesloten ruimten, kortom de scharrel-, volière- en kooihuisvesting.

Vrije uitloop extensief

Kippen met extensieve vrije uitloop hebben overdag onbeperkt toegang tot een buitenverblijf. Op de grotendeels begroeide uitloopvlakte staat iedere kip minimaal 10 m2 ter beschikking. Dit komt in hoge mate overeen met de natuurlijke levenswijze van de dieren. De kippen kunnen zo ongehinderd scharrelen, pikken en rondlopen. 's Nachts trekken de kippen zich terug in de goed geventileerde stallen. Hier moeten maximaal zeven kippen een vierkante meter vloeroppervlak met elkaar delen. Een derde van het staloppervlak moet met stro, turf, zand of houtkrullen bedekt zijn. Het overige gedeelte van de vloer in de stal is met een tralierooster of met latten bedekt en dient als kuil voor de uitwerpselen. In de stal zijn bovendien een voerplaats en een drinkplaats aanwezig evenals nesten voor het leggen van de eieren. Eieren uit de vrije uitloop zijn duurder dan gemiddeld, omdat de pluimveehouder meer kosten moet maken voor voer, personeel en hygiënische maatregelen.

Intensieve uitloop

De intensieve uitloop onderscheidt zich slechts op één punt van de vrije uitloop. De intensieve uitloop garandeert iedere kip een uitloop van 2,5 m2 in plaats van 10 m2.

Scharrelhouderij

Kippen in de scharrelhouderij brengen dag en nacht in een geventileerde stal door. De inrichting komt overeen met die voor vrije uitloopkippen: een derde deel van de grond is bedekt met stro, het overige oppervlak dient als kuil voor uitwerpselen. De kippen leggen hun eieren in nesten.

Volièrehuisvesting

Volièrehuisvesting lijkt enigszins op het systeem van de scharreleieren. Het verschil is echter, dat op de vloer van de volièrestal stellingen met meerdere etages zijn geplaatst. Elke etage bestaat uit een vloer van gaas waar de kippen kunnen rondlopen. Boven elke etagevloer is een voedsel- en drinkgoot aangebracht. Ook zijn er zitstokken, waarop de dieren kunnen rusten. De kippen kunnen niet alleen vrij rondlopen op de stalvloer, maar fladderen ook naar de diverse etages, waar ze kunnen eten en drinken.

Met ingang van 1 januari 2002 zijn er in de winkel geen volière-eieren meer te vinden. Niet omdat het volière-systeem is afgeschaft, maar omdat het volière-ei vanaf die datum ook als scharrelei mag worden verkocht.

Kooi- of legbatterijhuisvesting

Bij deze vorm van huisvesting leven drie tot vijf legkippen per kooi in een grote stalruimte. Iedere kip heeft dan de beschikking over 450 cm2 vloeroppervlak. Een hok mag niet lager zijn dan 35 cm. 65% van de kooien moet zelfs een minimumhoogte van 40 cm hebben. Iedere kooi is uitgerust met een voedertrog en drinkplaats. De vloer van de kooien bestaat uit een licht gebogen draadgaas waarover de eieren na het leggen in de richting van een verzamelband rollen. Deze vorm van huisvesting is niet alleen het meest hygiënische en milieuvriendelijkste productiesysteem, maar ook het meest economische. Deze vorm van huisvesting wordt daarom wereldwijd veel toegepast.

bron: ei-info.nl

VOEDING

Wat er ingaat, komt er ook weer uit. Dit principe geldt ook voor het voer dat de kip krijgt. Vandaar dat er bijvoorbeeld maïs- en viergranen-eieren bestaan. Door het voer wordt onder meer de kleur van de dooier beïnvloed, maar ook de smaak van het ei.

Vanzelfsprekend heeft de samenstelling van het kippenvoer ook invloed op de samenstelling van het ei. Met name het 4granenei en het Columbusei richten zich op de consument die bewust met cholesterol bezig is. Informatie van producent Kwetters: ,,4-Granen scharreleieren bevatten door de unieke samenstelling een hoog gehalte aan meervoudige onverzadigde vetzuren, onder andere DHA-omega-3 (40% meer DHA dan een gewoon ei), het meest meervoudig onverzadigde vetzuur uit de natuur, wat goed is voor hart en bloedvaten.''

Het Columbusei is sinds twee jaar in de Nederlandse supermarkten verkrijgbaar. ,,Het Columbusei is qua samenstelling van de dooier duidelijk anders is dan alle andere eieren. Het Columbusei bevat veel meer Omega-3 meervoudig onverzadigde vetzuren. Deze vetzuren worden door voedingskundigen zeer belangrijk geacht in een dieet dat geschikt is voor mensen met hart- en vaatproblemen'', liet de producent Kipenei.nl weten.

Voor meer informatie: columbusei.nl, 4granenei.nl en het gedeelte over ei & cholesterol op deze pagina.

KEURMERKEN

De keurmerken worden afgegeven door het Controlebureau voor Pluimvee, Eieren en Eiproducten (CPE) en maken deel uit van het PVE/IKB-keurmerk dat we ook op vleesproducten tegenkomen.

Als dit keurmerk op het eierdoosje staat dan is het ei extra gecontroleerd tijdens het volledige productieproces. De wijze waarop de controles uitgevoerd worden, is vastgelegd in een integraal systeem van ketenbeheersing, het zogeheten IKB-systeem. Dit betekent dat in de hele keten van de eierproductie alle schakels voldoen aan strenge eisen.

Los hiervan staat het EKO-keurmerk. Dit label garandeert onder meer dat er geen kunstmest en chemische bestrijdingsmiddelen zijn gebruikt en dat het product met aandacht voor het welzijn van het dier tot stand kwam (biologische landbouw).

EI & CHOLESTEROL

Steeds meer voedings wetenschappers concluderen dat de hoeveelheid cholesterol die geconsumeerd wordt niets te maken heeft met de hoeveelheid cholesterol in het bloed. De lever regelt het niveau van cholesterol in het bloed. Als gezonde mensen wat meer cholesterol in hun voeding krijgen dan ze gewend zijn, wordt er in de lever wat minder aangemaakt dan gebruikelijk. Als de consumptie van cholesterolbevattende voedingsmiddelen verminderd wordt, gaat de lever meer cholesterol aanmaken. Zo blijft er een gezond evenwicht gehandhaafd.

Van het vet in een kippenei is meer dan de helft enkelvoudig of meervoudig onverzadigd. Deze typen leiden niet tot verhoging van het hart- en vaatziekten risico. Er is volgens de moderne voedingswetenschap dan ook geen enkel bezwaar tegen de consumptie van eieren. Integendeel, iemand die voldoende eieren eet voorziet zichzelf op smakelijke en eenvoudige wijze van belangrijke voedingsstoffen.

bron: blijmeteenei.nl

WIE WAS ER EERST?

Een kip sprak peinzend tot het ei:
,,Wie was er eerder, ik of jij?"
De wijsbegeerte mag misschien
op deze vraag geen antwoord zien,
maar ik heb, wat men ook mag zeggen,
nog nooit een ei een kip zien leggen!

Zie ook de pagina: kip of ei

TENSLOTTE

,,Er zijn mensen van wie gezegd wordt dat ze nog geen eitje kunnen koken. Maar het perfect koken van een ei is een van de moeilijkste klussen in de keuken. Zelfs een grootheid als Paul Bocuse trekt in zijn kookboeken een volle pagina uit voor het koken van eieren.''

(Klaas Kasma, restaurant Piet Paaltjens)